Anima Next Generation

Korneel Bernolet, Claire Chevallier, Jos van Immerseel @Concertgebouw Brugge – 2016. (Copyright: Tim Theo Deceuninck)

 

  • Jos van Immerseel, welke lading wordt door de vlag ‘Anima Next Generation’ precies gedekt?

JVI: Het doorgeven van muzikale kennis op een rechtstreekse manier en vanuit de praktijk, heb ik altijd beschouwd als de ‘wortel’ van de muzikale interesse. Ik geloof in de kracht en de mogelijkheden van muziekeducatie. Daarom ook biedt Anima sinds vele jaren en in samenwerking met partners als Concertgebouw Brugge, Stedelijk Conservatorium Brugge en Koninklijk Conservatorium Antwerpen diverse educatieve activiteiten aan. Dat gaat van workshops voor basisscholen aansluitend bij een open repetitie, tot master classes voor pre-professionelen gedoceerd door Anima-musici.

Maar de kern van Anima Next Generation is de duurzame samenwerking die we uitbouwen met jonge solisten – zoals Chouchane Siranossian – en met assistent- of gastdirigenten – zoals Korneel en Jakob. Dit zijn getalenteerde, oprecht geïnteresseerde jonge musici die al een grote gevoeligheid voor de historische uitvoeringspraktijk bezitten. Ik wil hen helpen die uit te diepen en te versterken door hen zoveel mogelijk kansen te bieden om ervaring op te doen.

 

  • Wat maakt Anima tot een vruchtbare voedingsbodem voor deze jonge musici?

JVI: Een orkest als Anima is een uniek werkinstrument. Aan elk concert en aan elke opname gaat minutieus, doorgedreven onderzoekswerk vooraf. Zeker voor het latere orkestrepertoire is zo’n verregaande aanpak uniek. Daarom is de omgeving, het kader dat wij aan jonge musici kunnen bieden zo bijzonder – en een project als Anima Next Generation volgens mij noodzakelijk.

 

  • Door vanuit de praktijk te werken en de nadruk te leggen op historisch geïnspireerde uitvoeringen van recenter repertoire werk je complementair met het traditionele muziekonderwijs…

JVI: …dat mijns inziens toch heel wat kansen laat liggen. Ik heb het gevoel dat het traditionele muziekonderwijs – op enkele gelukkige uitzonderingen na – de laatste 30 à 40 jaar te weinig mee geëvolueerd is met de muziekpraktijk. En dat ondanks het enorme traject dat de ‘oudemuziekbeweging’ intussen heeft afgelegd!

 

  • Was het in jouw studententijd anders en beter …?

JVI: Helemaal niet. Er waren al wel musici bezig met barokmuziek vanuit een historische inspiratie, maar voor de toepassing daarvan op later repertoire bestond er nog geen draagvlak. Een uitzondering was de orgelklas van het Antwerpse conservatorium: daar had men begrepen dat het eenvoudigweg onmogelijk is om 10 eeuwen muziek op één instrument te spelen. Ze deden me inzien dat een componist enkel muziek gedacht en geschreven kan hebben voor de instrumenten die hij heeft gekend, en het dus logisch is om deze als uitgangspunt te gebruiken. De ‘evidente benadering’ noem ik dat – een benaming die ik veel liever gebruik dan het vrijblijvende ‘historisch geïnspireerde uitvoeringspraktijk’.

Dat het muziekonderwijs niet voldoende de vinger aan de pols heeft gehouden van wat musici en onderzoekers in de voorbije decennia hebben verwezenlijkt, wordt overigens weerspiegeld in het muziekleven van vandaag. Mij schijnt het vaak toe dat de iconen van een halve eeuw terug het alleenrecht op interessante ideeën en gezagsvolle vertolkingen hebben gekregen, terwijl sindsdien enorm veel research werd gedaan, veel repertoire werd ontdekt en boeiende nieuwe stemmen zich hebben gemeld. Ik vind het jammer dat die stemmen niet wat vaker gehoord worden en dat hun mogelijkheden om in dialoog te gaan met oude rotten zoals ikzelf schaars zijn. Daaraan hoop ik met Anima Next Generation enigszins te verhelpen.

 

  • Het ‘waarom’ van Anima Next Generation is daarmee duidelijk, maar: waarom nu?

JVI: Ik vond dat na 30 jaar het moment gekomen was om ervoor te zorgen dat de ervaring en de expertise die we hebben opgebouwd niet verloren gaan. Met of zonder mij: het orkest moet blijven evolueren, en dat kan enkel als ik meer dan een ‘lege doos’ achterlaat. De sleutel tot Anima’s toekomst, daarvan ben ik overtuigd, is het kenniskapitaal dat we hebben opgebouwd. Ik beschouw dit als een levens-werk van velen, dat verder moet kunnen groeien en renderen.